حسین ترحمی اردکانی مجله بین‌المللی فیزیک، شیمی و زیست‌شناسی 1 1 (پاییز) 2026 07 22 Molecular Pathogenesis of Breast Cancer Subtypes from a Multigene Interaction Perspective پاتوژنز مولکولی زیرگروه های سرطان پستان از دیدگاه تعامل چندژنی 28 43 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA فاطمه دانشجوی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان 2026 07 22 Abstract Background and Objective: Breast cancer is a highly heterogeneous malignancy that includes distinct molecular subtypes with specific genomic, transcriptomic, and proteomic profiles. This study investigates the molecular pathogenesis of breast cancer subtypes from a multigene interaction perspective and gene regulatory networks. Methods: This review article was conducted by systematically searching reputable databases including PubMed, Scopus, Web of Science, and Google Scholar for articles published between 2020 and 2026. Studies related to multigene risk score (PRS), case-by-case genome-wide association analyses (CC-GWAS), driver genes, and subtype-specific signaling pathways were extracted and analyzed. Results: Breast cancer is classified into four major subtypes: luminal A, luminal B, HER2-rich, and triple-negative (TNBC), each with its own genetic architecture and molecular pathways. Subgroup-specific genetic variants have been identified through CC-GWAS analyses, most of which were obtained from comparing TNBC with luminal A. Subgroup-specific polygenic risk scores can predict the risk of developing specific subtypes. Gene regulatory network analyses identified 615 common driver genes in the transition from healthy tissue to tumor, which are enriched in the Wnt, Notch, NF-κB, and PD-L1 pathways. Evolutionary selection and selective epistasis between driver genes such as PIK3CA, TP53, and ERBB2 shape the divergent evolutionary paths of the subtypes. Conclusion: Multigene interactions, through complex networks of gene regulation and evolutionary selection, determine the molecular identity and clinical behavior of breast cancer subtypes. Understanding these interactions provides new avenues for precision medicine and personalized therapy. چکیده زمینه و هدف: سرطان پستان یک بدخیمی بسیار ناهمگن است که شامل زیرگروه های مولکولی متمایز با پروفایل های ژنومی، رونوشت بردار و پروتئومی خاص می شود. این مطالعه به بررسی پاتوژنز مولکولی زیرگروه های سرطان پستان از منظر تعامل چندژنی و شبکه های تنظیمی ژن می پردازد. روش ها: این مقاله مروری با جستجوی سیستماتیک در پایگاه های داده معتبر شامل PubMed، Scopus، Web of Science و Google Scholar برای مقالات منتشر شده بین سال های 2020 تا 2026 انجام شد. مطالعات مرتبط با امتیاز خطر چندژنی (PRS)، تحلیل های ارتباطی مورد-مورد در سطح ژنوم (CC-GWAS)، ژن های محرک و مسیرهای سیگنالینگ اختصاصی زیرگروه ها استخراج و تحلیل شدند. یافته ها: سرطان پستان به چهار زیرگروه اصلی لومینال A، لومینال B، غنی از HER2 و سه گانه منفی (TNBC) طبقه بندی می شود که هر یک دارای معماری ژنتیکی و مسیرهای مولکولی اختصاصی هستند. واریانت های ژنتیکی اختصاصی زیرگروه از طریق تحلیل های CC-GWAS شناسایی شده اند که بیشتر آنها از مقایسه TNBC با لومینال A به دست آمده اند. امتیازهای خطر چندژنی اختصاصی زیرگروه می توانند خطر ابتلا به زیرگروه های خاص را پیش بینی کنند. تحلیل های شبکه تنظیم ژن، 615 ژن محرک مشترک را در انتقال از بافت سالم به تومور شناسایی کرده اند که در مسیرهای Wnt، Notch، NF-κB و PD-L1 غنی سازی شده اند. انتخاب تکاملی و اپی ستازی انتخابی بین ژن های محرک مانند PIK3CA، TP53 و ERBB2، مسیرهای تکاملی واگرای زیرگروه ها را شکل می دهند. نتیجه گیری: تعامل چندژنی از طریق شبکه های پیچیده تنظیم ژن و انتخاب تکاملی، هویت مولکولی و رفتار بالینی زیرگروه های سرطان پستان را تعیین می کند. درک این تعاملات، مسیرهای جدیدی برای پزشکی دقیق و درمان شخصی سازی شده فراهم می کند. /downloadfilepdf/37482