حسین ترحمی اردکانی مجله بین‌المللی فیزیک، شیمی و زیست‌شناسی 1 1 (پاییز) 2026 07 21 Optimization of the distillation process in oil refining units using dynamic simulation بهینه‌سازی فرایند تقطیر در واحدهای پالایش نفت با استفاده از شبیه‌سازی دینامیکی 16 27 10.22051/jera.2021.31891.2698 FA محسن کارشناسی ارشید شیمی تجزیه دانشگاه شهرکرد 2026 07 21 The crude oil distillation process, as one of the most energy-intensive unit operations in the refining industry, plays a pivotal role in the production of valuable petroleum products. Given the increasing prices of energy carriers and environmental requirements, optimizing this process has become an undeniable necessity. This paper comprehensively reviews the application of dynamic simulation in optimizing the atmospheric and vacuum distillation process. Various simulation methods, including first-principles models, alternative models, and hybrid models, have been analyzed. Recent research results show that the use of dynamic simulation using advanced software such as Aspen HYSYS and MATLAB allows for significant reductions in energy consumption, improved product quality, and increased operational flexibility. Also, advanced control strategies based on genetic optimization algorithms and artificial neural networks have significantly improved the performance of distillation units in the face of fluctuations in the input feed composition. The findings of this research show that the use of dynamic simulation, along with structural and operational optimization, can reduce energy consumption by up to 35% and shorten the start-up time of distillation towers by up to 79%. فرایند تقطیر نفت خام به عنوان یکی از انرژی‌برترین عملیات واحد در صنعت پالایش، نقشی محوری در تولید فرآورده‌های نفتی با ارزش دارد. با توجه به افزایش قیمت حامل‌های انرژی و الزامات زیست‌محیطی، بهینه‌سازی این فرایند به یک ضرورت انکارناپذیر تبدیل شده است. این مقاله به بررسی جامع کاربرد شبیه‌سازی دینامیکی در بهینه‌سازی فرایند تقطیر اتمسفریک و خلأ می‌پردازد. روش‌های مختلف شبیه‌سازی از جمله مدل‌های مبتنی بر اصول اولیه، مدل‌های جایگزین و مدل‌های ترکیبی مورد تحلیل قرار گرفته‌اند. نتایج پژوهش‌های اخیر نشان می‌دهد که استفاده از شبیه‌سازی دینامیکی با بهره‌گیری از نرم‌افزارهای پیشرفته نظیر Aspen HYSYS و MATLAB، امکان کاهش قابل‌توجه مصرف انرژی، بهبود کیفیت محصولات و افزایش انعطاف‌پذیری عملیاتی را فراهم می‌آورد. همچنین، استراتژی‌های کنترلی پیشرفته مبتنی بر الگوریتم‌های بهینه‌سازی ژنتیک و شبکه‌های عصبی مصنوعی، عملکرد واحدهای تقطیر را در مواجهه با نوسانات ترکیب خوراک ورودی به طور چشمگیری بهبود بخشیده‌اند. یافته‌های این تحقیق نشان می‌دهد که به‌کارگیری شبیه‌سازی دینامیکی در کنار بهینه‌سازی ساختاری و عملیاتی، می‌تواند مصرف انرژی را تا ۳۵ درصد کاهش دهد و زمان راه‌اندازی برج‌های تقطیر را تا ۷۹ درصد کوتاه کند. /downloadfilepdf/27107